Nieuwsoverzicht

In de Podcast TBS van de NPO worden drie patiënten uit tbs-instelling De Rooyse Wissel in het Limburgse Venray gevolgd. In de vijfdelige podcastserie Bloedband spreken Hart van Nederland-journalisten met de de familie van mensen die in de gevangenis zitten. In een aflevering van de podcastserie Docs is Criminologe Marieke Liem aan het woord.

In de afgelopen weken zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology. Eén studie onderzocht het verband tussen de ernst van PTSS en veerkracht in een steekproef van 3876 Amerikaanse militaire veteranen met en zonder PTSS-diagnose. Een tweede studie onderzocht de Posttraumatic Anger Questionnaire (PAQ) aan de hand van een steekproef van 250 volwassenen die een verkeersongeval hadden meegemaakt. Een exploratieve kwalitatieve studie onderzocht de impact en ervaringen van secundaire traumatische stress onder therapeuten en operatoren bij het geven van 3MDR.

Deze studie had tot doel een vragenlijst te ontwikkelen die metamemory beliefs in verband brengt met trait dissociatie. De Dissociation-related Beliefs about Memory Questionnaire (DBMQ) is een kort, betrouwbaar en valide instrument om dissociatie-gerelateerde metamemory overtuigingen te meten. Deze overtuigingen werden geassocieerd met trait dissociatie en posttraumatische vermijdingssymptomen.

In de afgelopen weken zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology. In een systematische review en meta-analyse werd geprobeerd de werkzaamheid van een aantal gevestigde psychologische benaderingen te vergelijken met interventies die enkel gericht waren op het middelenmisbruik bij individuen met PTSS en comorbide stoornis in het gebruik van middelen. In een andere studie werden psychologische gevolgen geïdentificeerd van door drugs gefaciliteerd seksueel misbruik. Maarten Eisma en Aerjen Tamminga vergeleken in hun studie verlieskenmerken, verliesomstandigheden en rouwniveaus bij nabestaanden vanwege COVID-19, natuurlijke en onnatuurlijke oorzaken.

Zanger Chris Hordijk ontmoet Robin Imthorn, die een aantal malen op missie is geweest in Afghanistan. Als een van zijn collega-mariniers zwaargewond raakt, overleeft deze dankzij het levensreddende handelen van Robin. Deze traumatische gebeurtenis leidt uiteindelijk tot een psychisch litteken bij Robin zelf.

Het doel van deze studie was om subgroepen nabestaande jongeren op basis van hun symptomen van verlies-gerelateerde posttraumatische stress te identificeren. Drie subgroepen werden geïdentificeerd: geen, intermediaire en pervasieve post traumatische stress problematiek. De subgroepen verschilden in ernst van de posttraumatische stress en in symptoom structuur. Jongeren in de subgroep met pervasieve problematiek rapporteerden een lagere emotionele stabiliteit dan jongeren in de subgroep zonder problematiek. Demografische en verlies-gerelateerde variabelen waren niet gerelateerd aan het behoren tot een subgroep.

In de afgelopen weken zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology. Een longitudinale studie gebruikte fMRI om te onderzoeken of tekorten in proactieve en reactieve inhibitie PTSS-symptomen zes maanden na het  trauma bij 23 patiënten konden voorspellen. Een andere studie onderzocht de verschillen in neurale functionele connectiviteit tussen deelnemers met en zonder een voorgeschiedenis van jeugdtrauma. Een kwalitatieve studie onderzocht de ervaringen van acht patiënten met een intensieve poliklinische behandeling voor PTSS.

Deze prospectieve cohortstudie had tot doel een voorspellingsmodel te ontwikkelen dat soldaten van het Amerikaanse leger identificeert die een hoog risico lopen om dakloos te worden na hun overgang naar het burgerleven. Met behulp van een machine learning model en gegevens van 16.589 soldaten waren de auteurs in staat om dakloosheid accuraat te voorspellen. Een voorspellend model voor dakloosheid zou soldaten nauwkeurig voor preventieve interventies kunnen aanwijzen vóór de overgang naar het burgerleven.

In deze studie werd onderzocht of de respons van veteranen op een intensief PTSS-behandelingsprogramma voorafgaand aan de eerste sessie kon worden voorspeld met behulp van machine learning en statistische methoden. De auteurs waren in staat om fast en minimal responders voor aanvang van de behandeling met relatief hoge nauwkeurigheid te voorspellen.

Deze review identificeerde interventies voor volwassenen met PTSS-symptomen, waarbij een significante andere als bron van sociale steun wordt betrokken. De resultaten laten zien dat interventies waarbij een significante andere actief betrokken wordt bij de behandeling van de patiënt het meest effectief waren in het verminderen van PTSS-symptomen.

Mishandeling in de kindertijd wordt in verband gebracht met beperkingen in verschillende domeinen van sociaal functioneren. In dit artikel wordt betoogd dat het van cruciaal belang is om factoren die ten grondslag liggen aan een verminderd sociaal functioneren evenals processen die de gezondheidsbevorderende effecten van positieve relaties bij personen die slachtoffer zijn geweest van mishandeling tijdens de kindertijd mediëren te identificeren. Er worden belangrijke aanbevelingen voor onderzoek voorgesteld.

In de afgelopen weken zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology. In een studie onder een aan trauma blootgestelde Britse strijdkrachten-veteranenpopulatie in Noord-Ierland werd de prevalentie van complexe PTSS (CPTSS) en comorbide associaties onderzocht. In een andere studie werden de psychometrische eigenschappen onderzocht van nieuw ontwikkelde instrumenten voor het meten van therapietrouw en behandelingsspecifieke competentie bij dialectische gedragstherapie voor PTSS. In een andere studie werden depressie, angst en posttraumatische groei (PTG) onderzocht onder ex-COVID-19 patiënten. In een studie van Mirjam Pijpers, Milou Covers, Saskia Houterman & Iva Bicanic werd de ontwikkeling van posttraumatische stresssymptomen in de vier weken na aanranding beschreven. 

Wie jarig is trakteert en daarom zullen we de komende tijd vijftien cadeautjes uitdelen, één voor elk jaar dat we bestaan. Twaalf winnaars gingen u voor en nu is er opnieuw kans op een prijs.

Van volwassenen met een voorgeschiedenis van trauma uit de kindertijd is opgemerkt dat ze meer somatisatie, dissociatieve symptomen en problemen met affectregulatie vertonen. Wat gebeurt er in de ouder-kindrelatie als die getraumatiseerde kinderen ouders worden? In deze studie werd de intergenerationele overdracht van somatisatie bestudeerd in gezinnen met moeders met een geschiedenis van blootstelling aan geweld.

Het doel van deze RCT was het evalueren van de impact van een korte, door leken aangeboden psychologische groepsinterventie (Group Problem Management Plus; gPM+) op de geestelijke gezondheid van vluchtelingen in een kamp, evenals op het opvoedingsgedrag en de geestelijke gezondheid van kinderen. De resultaten toonden aan dat gPM+ leidde tot minder depressieve symptomen, persoonlijk ervaren problemen, en disciplinaire opvoeding in vergelijking met de gebruikelijke zorg. Dit zou een indirect positief effect kunnen hebben op de kinderen van vluchtelingen.

Deze Essay in de Tijdschrift voor Psychiatrie bespreekt de plaats van geestelijke verzorging in de multidisciplinaire psychotraumazorg. De resultaten laten zien dat traumatische stressoren grenssituaties vormen waarbij betekenisgeving, existentiële en morele oriëntatie bij uitstek op het spel staan. Inzet van geestelijke verzorging kan betekenisgeving ondersteunen en verbondenheid herstellen en daarmee potentieel bijdragen aan het voorkomen van als traumatisch ervaren blootstelling aan stressoren, langdurige klachten na blootstelling en verergering van chronische psychotraumaklachten.

In de afgelopen weken zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology. Eén studie onderzocht de prevalentie, de ernst en de voorspellers van acute stressstoornis bij 570 gezondheidszorgmedewerkers na de explosie in de haven van Beiroet. Een review en meta-analyse vatte het huidige onderzoek naar de invloed van sociale steun op PTSS bij kinderen en adolescenten samen.

Portret van de structuren van verschillende rechts-extremistische families, gepresenteerd in een unieke mix van animatie en documentaire. Als kind speelde Elsa soldaatje bij haar geliefde opa. Vol trots riep ze altijd ‘Voor leider, natie en vaderland!’ met uitgestrekte arm voor de nazigroet. Tegenwoordig kijkt ze terug op een jeugd gebaseerd op haat en leugens, en probeert ze te begrijpen wat haar opvoeding in een radicaal rechtse omgeving met haar en haar eigen kinderen heeft gedaan.

De impact van ingrijpende gebeurtenissen kan generaties lang doorwerken: zoals oorlogservaringen, maar ook onderdrukking, vervolging en migratie. Verschillende generaties verhouden zich anders tot het verleden, en geven daar vaak een eigen betekenis aan. In deze editie van Impact Magazine staat het thema ‘koloniale erfenissen’ centraal.

Deze cross-sectionele studie onderzocht de verschillen en overeenkomsten tussen algemene niveaus, profielen en netwerken van PTSS na verschillende soorten trauma bij 4921 kinderen en adolescenten. De resultaten toonden aan dat verschillende soorten trauma geassocieerd kunnen zijn met verschillende profielen van de frequentie van het optreden van symptomen. De totale frequenties van PTSS waren het hoogst na seksueel trauma; iets lager voor huiselijk geweld en ernstige pesterijen of bedreigingen en het laagst na geweld in de gemeenschap, niet-interpersoonlijk trauma en plotseling verlies of ernstige ziekte.

In de podcast Moreel Trauma geven ARQ en het Nederlands Veteraneninstituut inzicht in wat moreel trauma doet met mensen en hoe we ermee kom kunnen gaan. Wat als je iemand niet kan redden, voor een onmogelijke keuze staat of verantwoordelijk bent voor het leed van anderen?

In de afgelopen weken zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology. In een longitudinale studie werden veranderbare variabelen geïdentificeerd die van invloed kunnen zijn op de kans op een verminderde geestelijke gezondheid en professionele aanpassing na een potentieel traumatische gebeurtenis bij medewerkers in de kinderbescherming. In een latente klassenanalyse (LCA) werden subgroepen geïdentificeerd van individuen met duidelijke patronen van PTSS-symptomen, waaronder dissociatieve symptomen, om deze resultaten te vergelijken met de categorisering van PTSS subtypes met en zonder dissociatieve kenmerken. In een andere studie onderzochten de onderzoekers de effecten van het tijdstip van de dag op de frequentie en kenmerken van intrusieve herbelevingen.

Verwonding, dood, seksueel geweld, of een dreiging daarvan – officieel kun je alleen van zulke extreme ervaringen een psychologisch trauma oplopen. Maar tegenwoordig wordt het begrip ’trauma’ steeds vaker gebruikt. Ook wijst onderzoek uit dat elke nieuwe generatie meer risico loopt om een posttraumatische stress-stoornis te krijgen dan die ervoor. Worden we steeds gevoeliger? Of is er iets anders gaande?

In de driedelige podcast ‘Als geschiedenis in je opstaat’ onderzoekt schrijver, theater- en podcastmaker Marjolijn van Heemstra samen met Iris van Santen, projectleider bij het Rijksmuseum, hoe trauma’s uit het koloniale verleden door kunnen werken in het heden.

De onderzoekers van deze studie wilden de ernst van posttraumatische stresssymptomen en hun risicofactoren onderzoeken bij first responders van de Great East Japan Earthquake (GEJE) in 2011, een historisch grote aardbeving die resulteerde in een tsunami en een nucleaire ramp. Een totaal van 55.632 Japan Ground Self-Defense Force (JGSDF)-personeel dat naar de GEJE was gestuurd, nam deel aan deze 7-jarige longitudinale cohortstudie. De meerderheid van de first responders op GEJE was veerkrachtig en ontwikkelde weinig of geen PTSS-symptomen. Een substantiële minderheid ervoer laat optredende en chronische PTSS-symptomen. De belangrijkste risicofactoren voor de niet-veerkrachtige trajecten waren hogere leeftijd, persoonlijke rampenervaringen en werkomstandigheden.

In veel steden worden spullen verzameld die met vrachtwagens richting Polen gaan. Ook veel hulpverleners schieten in actie en starten met initiatieven om psychologische eerste hulp te bieden aan oorlog

‘Wij praten niet’ van regisseur Marjolein Busstra is een intrigerende en zeer actuele documentaire met diepgaande gesprekken tussen therapeuten en jongeren die verstrikt zijn geraakt in het complexe web van seksueel geweld en uitbuiting. De documentaire neemt je mee in de innerlijke strijd van de jongeren Dunya, Adil, Amy en Delilah, die proberen te breken met hun voormalige wereld. Een wereld waar ze alleen met heel veel moeite van los kunnen komen.

In de afgelopen weken zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology. In één studie werd gekeken naar het ontwikkelingsverloop van PTSS- en depressiesymptomen en de onderlinge relatie tussen deze symptomen in de eerste maanden na een trauma bij 217 kinderen en adolescenten. Een systematische review onderzocht de neurale correlaten van stress bij seksuele minderheden. Een randomized controlled trial beoordeelde de effectiviteit van ABCDE, een protocol voor psychologische eerste hulp, bij 221 volwassenen met een recent trauma.

Deze kwalitatieve retrospectieve studie onderzocht moral injury en de gerelateerde gevolgen voor de mentale gezondheid in verband met immigratiedetentie op Nauru door middel van interviews met 13 personen die naar Australië zijn gevlucht. De belangrijkste thema’s waren het risico in eigen land en de verwachting bescherming te krijgen als voornaamste redenen om te vluchten, de ervaring van ontbering, gebrek aan zeggenschap, geweld en onmenselijkheid na aankomst en het gevoel onherstelbaar beschadigd te zijn als gevolg daarvan. De resultaten benadrukken dat we ervoor moeten zorgen dat alle asielzoekers veiligheid, ethische (en snelle) procedures, en de juiste steun en kansen krijgen.

De oorlog in Oekraïne is een schok voor de hele wereld. Veel mensen voelen zich bang, verdrietig of machteloos. Hulpverleners in de geestelijke gezondheidszorg zijn doordrongen van de impact die oorlog kan hebben op het mentaal welbevinden van mensen. Veel van hen ervaren dan ook de wens om een bijdrage te leveren aan de psychosociale opvang van de getroffenen.

Flee vertelt het intieme verhaal van een Afghaanse vluchteling in Denemarken, die om zijn nieuwe toekomst te beginnen, eerst zijn schrijnende verleden moet loslaten.

In de afgelopen week zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology.

Eén studie onderzocht sekseverschillen in PTSS-symptoomverloop gedurende één jaar na het trauma bij 554 spoedeisende hulp patiënten met ernstig letsel. Een systematische meta-analyse onderzocht de prevalentie van geestelijke gezondheidssymptomen waaronder angst en depressie tijdens de COVID-19 pandemie in de algemene bevolking in Oost-Europa. Een andere studie onderzocht drempels bij het verkrijgen en voortzetten van geestelijke gezondheidszorg voor personen met dissociatieve symptomen en dissociatieve stoornissen.

In de meest recente aflevering van The Visible Voices Podcast spreekt Resa Lewiss met Jennifer Freyd en Kevin Webb over discriminerend gedrag op de werkplek.

In de film spelen Nahuel Pérez Biscayart en Noémie Merlant de rol van Ramón en Celine, een jong koppel dat de aanslag overleeft maar worstelt om hun leven weer op te bouwen. Ramón wil praten over wat er is gebeurd en alles opschrijven, terwijl Celine wil vergeten en zich verdiept in haar baan als maatschappelijk werkster.

In de afgelopen weken zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology. In één van deze studies werden de relaties tussen emotionele ontregeling, dissociatie en zelfverwonding onderzocht bij patiënten met een dissociatieve stoornis, en patronen van emotionele ontregelingsproblemen onderzocht bij patiënten met dissociatieve stoornissen met en zonder recente geschiedenis van zelfverwonding. In een tweede studie werd getracht een beter begrip te krijgen van de associatie tussen causale overtuigingen over PTSS en culturele aspecten, evenals andere contextuele en individuele correlaten van causale overtuigingen. Het doel van een andere studie was om een gemodereerd mediatiemodel te ontwikkelen om te beoordelen of de associatie tussen psychologisch trauma en psychotische symptomen gemedieerd wordt door dissociatie en gemodereerd wordt door ouderlijke mishandeling.

Het doel van deze prospectieve cohort-studie was het evalueren van de implementatie en uitkomsten van een EMDR-behandelprogramma voor 26 vrouwen met PTSS na de bevalling. De resultaten toonden aan dat het implementeren van een EMDR-behandelingsprogramma voor vrouwen met PTSS na de bevalling in de setting van een academisch ziekenhuis haalbaar en effectief is. Belangrijke factoren voor succes zijn een nauwe samenwerking tussen de relevante ziekenhuisafdelingen en een grondige casusconceptualisatie die ingaat op de etiologie van de PTSS.

Wie jarig is trakteert en daarom zullen we de komende tijd vijftien cadeautjes uitdelen, één voor elk jaar dat we bestaan. Elf winnaars gingen u voor en nu is er opnieuw kans op een prijs.

De Afghaanse vluchtelinge Parwana Amiri (17) draagt in een Griekse bibliotheek haar gedichten voor en vertelt haar verhaal, vastbesloten aan de onverschilligheid die zij om zich heen ziet te ontkomen.

Afgelopen zomer erkende de Tweede Kamer de misdaden van terreurbeweging Islamitische Staat tegen de Jezidi’s als genocide. Waarschijnlijk zijn daar ook Nederlandse IS-ers bij betrokken. Wordt de Jezidi-gemeenschap actief benaderd om hun getuigenissen veilig te stellen, zoals voormalig minister Stef Blok in 2020 aan de Kamer beloofde?

In de afgelopen weken zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology.

In één studie werd de prevalentie van posttraumatische stressstoornis bij 2153 medewerkers in de Franse gezondheidszorg gemeten en werden risicofactoren en beschermende factoren tijdens de epidemie in kaart gebracht. Een cross-sectionele studie bij 141 slachtoffers van trauma onderzocht de relatie tussen kwetsbare hechtingsstijl, afwijzingsgevoeligheid en PTSS. Een andere studie onderzocht de redenen voor zelfverwonding bij een klinische steekproef van 156 patiënten met dissociatieve stoornissen. In één studie werd de prevalentie van depressieve-, angst- en PTSS-symptomen en het verband met de gezondheidsgerelateerde kwaliteit van leven, het gezondheidszorggebruik en de terugkeer naar het werk bij volwassen letselpatiënten bepaald. Een review onderzocht de rol van organisatorische factoren in het verbeteren of voorkomen van secundaire traumatische stress, vicair trauma en compassiemoeheid.

Bijna 700.000 Nederlanders boven de 16 jaar waren in 2020 slachtoffer van psychisch geweld. En bij bijna de helft van alle gevallen van kindermishandeling is er sprake van emotionele verwaarlozing en mishandeling. In deze aflevering van De Publieke Tribune spreekt Coen Verbraak met vrouwen én mannen die dit zelf aan den lijve hebben ondervonden.

Journalist en millennial Eva Breda laat je in de podcast Komt een meid bij de psych meeluisteren met levensechte therapiesessies. Ook gaat ze in gesprek met deskundigen over mentale problemen en stigma. Een podcast vol openheid en praktische tips om de drempel naar psychische hulp te verlagen.

In deze studie werden internaliserende en externaliserende problemen onderzocht voor 672 uit huis geplaatste jongeren gedurende hun eerste 3 jaar in het Britse zorgsysteem.

Benieuwd naar de resultaten van de NtVP over 2021 en de plannen voor 2022? Woon de online algemene ledenvergadering (ALV) bij op donderdag 27 januari waar we de ontwikkelingen en de actieplannen doornemen. Aansluitend vinden er twee lezingen plaats.

Wie jarig is trakteert en daarom zullen we de komende tijd vijftien cadeautjes uitdelen, één voor elk jaar dat we bestaan. Tien winnaars gingen u voor en nu is er opnieuw kans op een prijs.

In de afgelopen weken zijn er weer een aantal interessante artikelen verschenen in het European Journal of Psychotraumatology. In een cross-sectionele studie werd gekeken naar de prevalentie van PTSS, depressie en de daarmee samenhangende factoren bij 232 kinderen en adolescenten met een voorgeschiedenis van mishandeling in Zuidwest-Oeganda. In een prospectieve longitudinale studie bij 2593 Amerikaanse mariniers werd onderzocht of anhedonie een pre-trauma risicofactor voor PTSS symptomen zou kunnen zijn. Een derde studie onderzocht de latente structuur van PTSS op basis van een klinisch interview (CAPS-5).

Deze week zijn er weer twee interessante studies gepubliceerd in het European Journal of Psychotraumatology. In de ene studie werd onderzocht of het focussen op de spatio-temporele context van aversieve autobiografische herinneringen negatieve emoties, beoordelingen en herbelevingen vermindert. De andere studie maakte gebruik van de expertise van een internationale groep van interventieonderzoekers op het gebied van posttraumatische stress en middelengebruiksstoornis (PTSD+SUD) om methoden te vergelijken voor het categoriseren van interventies die gericht zijn op SUD, PTSD of PTSD+SUD.

Deze studie maakte gebruik van een netwerkanalyse op longitudinale gegevens van 698 oorlogsoverlevenden met PTSS in vijf Balkanlanden 8 jaar na de oorlog in de regio en een follow-up evaluatie 1 jaar later. De resultaten toonden aan dat hyperarousal symptomen andere PTSS-symptomen van baseline tot follow-up voorspelden en dat verschillende vermijdingssymptomen door andere PTSS-symptomen werden voorspeld.

De docu ‘Children of the Enemy’ volgt Patricio Galvez in de strijd om zijn zeven kleinkinderen uit kamp al-Hol in Syrië te redden. Zijn dochter overleed als IS-ganger en haar kinderen bleven achter.

Deze prevalentiestudie liet zien dat rouw een belangrijke factor is in de tegenslagen waarmee jonge mensen worden geconfronteerd voordat ze suïcide plegen. Rouw lijkt op te tellen bij bestaande tegenslagen. Duurzame ondersteuning bij rouwverwerking moet routinematig en onmiddellijk beschikbaar zijn. Proactieve ondersteuning is vereist, vooral als er aanwijzingen zijn voor andere tegenslagen.


De NtVP werkt samen met de volgende partijen: