Verdiepende informatie voor omgang met het coronavirus in de klinische praktijk

De wereld staat op zijn kop. De COVID-19 pandemie gaat iedereen aan en heeft invloed op de uitvoering van vrijwel alle beroepen. Ook mensen werkzaam in de psychische hulpverlening staan voor nieuwe uitdagingen. Hier proberen we de beschikbare kennis en praktische tips te bundelen, zodat leden en niet-leden van de NtVP inspiratie kunnen opdoen.

Ook delen wij updates via LinkedIn en Twitter.

Heeft u zelf tips voor psychologen en andere therapeuten in het veld? Dan kunt u ons bereiken via onze sociale mediakanalen, of mailen naar communicatie@ntvp.nl

Onderwerpen op deze pagina:

Omgaan met angst voor het coronavirus

PsychologyTools: Deze folder over “Living with worry and anxiety amidst global uncertainty” biedt heldere psycho-educatie over angst en zorgen maken in tijden van onzekerheid.

CNN Health, 14 maart 2020: In dit artikel, geschreven door A.J. Willingham, worden praktische tips gegeven voor personen die zich angstig en onrustig voelen door de constante stroom aan informatie over het virus. Denk hierbij aan het beperken van de doorgebrachte tijd op sociale media, het zorgvuldig kiezen van bronnen en het uitspreken van zorgen.

Mindkorrelatie: Via de hulplijnen van Mindkorrelatie kunnen mensen met psychische problemen die extra veel stress ervaren door het coronavirus chatten of bellen met een hulpverlener.

Nieuwlander: Veel statushouders zijn extra kwetsbaar in deze roerige tijden van het Corona Virus. Door taalbarrières missen zij mogelijk essentiële informatie. Er is een nieuw actie comité opgestaan en zij hebben een telefonische helpdesk voor statushouders (in Arabisch en Tigrinya) opgezet waar statushouders op bepaalde tijden naar kunnen bellen met hun vragen over Corona. De telefonische helpdesk heeft een facebook pagina: CAS Help Desk. Daar staan ook de teksten in Arabisch en Tigrinya.

University of Virginia: Bethany Teachman is hoogleraar psychologie aan de Universiteit van Virginia en klinisch psycholoog. Ze is hoofd van het universiteitsprogramma voor angst, cognitie en behandeling. In dit artikel geeft ze advies voor mensen die angst voor het coronavirus ervaren.

JIM, 16 maart 2020: JIM geeft vijf tips om tieners te helpen hun angst voor het coronavirus te beheersen. Deze tips zijn gebaseerd op een artikel geplaatst in de New York Times.

American Psychological Association, maart 2020: De APA geeft 5 algemene tips die individuen kunnen helpen de angst voor corona te beperken en op een nuchtere manier naar nieuwsberichten te kijken.

American Psychological Association, maart 2020: De APA heeft een podcast uitgebracht, waarin Baruch Fischhoff, PhD, spreekt over angst voor het coronavirus. Hij behandelt waarom we banger zijn voor onbekende ziektes, hoe je je angst onder controle kunt krijgen en wat de psychologische effecten van quarantaine kunnen zijn.

National Child Traumatic Stress Network:  Deze factsheet van de NCTSN behandelt stap voor stap de informatie die belangrijk is voor ouders/verzorgers in de omgang met het coronavirus. Naast praktische informatie en tips voor dagbesteding worden manieren genoemd om de situatie met kinderen te bespreken, afgestemd op de leeftijd van het kind. Op die manier kan angst en onzekerheid bij het kind worden beperkt.

Kenniscentrum Kinder- en Jeugdpsychiatrie: Het KJP biedt een overzichtelijke pagina met links en adviezen voor het praten met kinderen over het coronavirus. Ook wordt er uitleg gegeven in korte video’s.

Het Rode Kruis: In een factsheet wordt duidelijk samengevat hoe men het beste om kan gaan met stress in tijden van corona.

National Center for PTSD: Hier wordt uitleg gegeven voor zorgverleners over het begeleiden van mensen met stress in tijden van het coronavirus. Het gaat hierbij vooral over manieren om patiënten met PTSS gerust te stellen.

Nivel Consumentenpanel Gezondheidszorg: Een overgrote meerderheid van de Nederlandse bevolking heeft op dit moment geen behoefte aan zorg of ondersteuning in verband met de coronacrisis. Slechts 2% van de ondervraagden geeft aan hier wel behoefte aan te hebben. Dit blijkt uit onderzoek binnen het Consumentenpanel Gezondheidszorg van het Nivel.

Psychische gezondheid en quarantaine

The Lancet, 14 maart 2020: In dit artikel worden eerste aanwijzingen met betrekking tot de psychologische impact van quarantaine besproken.

ARQ Kenniscentrum: Het Nationaal Psychotrauma Centrum komt met een document over omgaan met stressreacties tijdens isolatie of quarantaine. Mogelijke reacties in deze situatie worden genoemd en er worden tips gegeven om stress te verminderen.

American Psychological Association, 10 maart 2020: David Cates, klinisch psycholoog en consultant bij Nebraska National Quarantine Center, heeft een aanpak ontwikkeld voor de vermindering van psychische problemen bij mensen die in quarantaine zitten. Virtuele groepssessies worden aangeboden waarin therapie en updates worden gegeven.

NOS, 18 maart 2020: Drie psychologen geven tips om mentaal gezond te blijven tijdens een quarantaine.

Zorg op afstand

Internet Interventions: Tim Wind, Heleen Riper, Marleen Rijkeboer en Gerhard Andersson schrijven over hoe de coronacrisis de GGZ beinvloedt, een omslagpunt is voor e-mental health en hoe hiervan geen weg terug is.

Vereniging EMDR Nederland: Via deze link wordt uitleg gegeven voor het gebruik van een online applicatie voor EMDR. Ook zijn hier algemene tips en adviezen te vinden voor online behandeling.

E-Health Specialists: Via deze link kunnen psychologen zich aanmelden voor de webinar over online behandelen van dinsdag 24 maart.

Therapieland: Dit zelfhulpprogramma voor omgaan met coronastress is bedoeld voor iedereen die wil omgaan met lastige gedachten en gevoelens waar je door de aanwezigheid van het coronavirus mee kunt worstelen.

Online EMDR Tool: Samuel Beek heeft een gratis online tool gecreëerd voor online EMDR behandelingen. De grootte en snelheid van de tool kun je zelf aanpassen.

Rijksoverheid: Het ministerie van VWS maakt direct geld vrij voor extra digitale toepassingen voor ondersteuning en zorg op afstand aan thuiswonende kwetsbare ouderen en mensen met een chronische ziekte of beperking. Binnen de Stimuleringsregeling E-health Thuis (SET) is een speciale noodregeling ingericht: SET Covid-19. De regeling is bedoeld voor zorg- en welzijnsorganisaties die nu extra willen investeren in digitale zorg op afstand.

Landelijke Vereniging Medische Psychologie: In dit dossier van de LVMP is informatie over beeldbellen en online behandelen gebundeld. Er staat onder andere een overzicht van de kosten en beveiliging van verschillende beeldbelprogramma’s.

EMDR op afstand: Op haar persoonlijke LinkedIn pagina geeft klinisch psycholoog en onderzoeker dr. Suzy Matthijssen tips voor het uitvoeren van EMDR met behulp van beeldbelprogramma’s.

American Psychological Association: de APA legt uit wat er nodig is voor psychische behandelingen op afstand.

Algemene informatie voor zorgverleners

Compassion for Care: Als zorgverlener kun je het in deze tijden zwaar hebben. Via deze hulplijn kun je als zorgmedewerker je hart luchten. Professionals bieden een luisterend oor.

Expertisecentrum MGGZ: Dinsdagavond24 maart vond het webinar Mentale Gezondheid voor Zorgprofessionals plaats. Via de link kan u het webinar terugkijken.

Nederlands Instituut voor Psychologen: Het NIP heeft een themadossier opgesteld met handige links voor psychologen omtrent corona.

NJI -Handelen bij zorgen om veiligheid: Door het wegvallen van school, hulpverlening en veel buitenschoolse activiteiten voor kinderen, en het wegvallen van werk en een normaal dagritme voor ouders, maken veel professionals zich zorgen over kinderen in kwetsbare thuissituaties. Welke vragen spelen en wat kun je doen?

Centrum Seksueel Geweld: Kinderen die seksueel misbruikt worden door een huisgenoot, hebben het tijdens de coronacrisis extra moeilijk. Net als vrouwen die verkracht worden door hun eigen man. Dit omdat er geen escape is. School, sport, uitgaan of werk zijn normaal de plekken waar het misbruik even niet bestaat. Het Centrum Seksueel Geweld biedt binnen 7 dagen hulp aan mensen die dat nodig hebben.

Toolkit corona: Deze toolkit biedt informatie voor zorgverleners.

De Volkskrant: In de rubriek De Hulptroepen komen mensen aan het woord die in de coronacrisis hulp bieden of hulp krijgen. Zo ook psychiater Bram van der Boom, die webinars geeft aan collega’s over online behandelen.

Informatie voor onderzoekers

Centrale Commissie Mensgebonden Onderzoek: De CCMO legt uit waar je rekening moet houden als je (promotie-) onderzoek stil komt te liggen door de coronacrisis.

American Psychological Association: De APA komt met praktische tips voor het uitvoeren van onderzoek tijdens de corona pandemie. De tips gaan onder andere over het beschermen van participanten, dieren en onderzoeksplannen.